Tiếng hót thiên nga

TIẾNG HÓT THIÊN NGA: NỖ LỰC CUỐI CÙNG, TUYỆT TÁC CUỐI ĐỜI
Scarlett Le – Chuyên mục từ ngữ tiếng Anh

Flailing-Swan_art

Mỗi người đều có lối diễn đạt, cách sử dụng ngôn từ riêng. Từ ngữ còn là văn ngôn của một dân tộc, và mỗi từ ngữ đều có một câu chuyện riêng.

Thiên nga trắng, với chiếc cổ thon dài yểu điệu, là một trong những loài chim xinh đẹp nhất. Hầu như cả đời chúng hiếm khi cất lên tiếng hót. Thiên nga lặng lẽ thả mình bềnh bồng trên mặt nước, không thể hót lên những giai điệu ngọt ngào như bao loài chim khác.

Tuy nhiên, vào thời cổ đại, người ta tin rằng thiên nga được ban tặng món quà đặc biệt là tiếng hót trước lúc lìa đời. Chỉ ngay trước khi chết, thiên nga mới cất giọng hót lên giai điệu thật tuyệt vời.

Nhà hiền triết Socrates thời Hy lạp cổ đại đã nói về tiếng hót thiên nga từ 2.300 năm trước. Ông giải thích thiên nga chỉ hót vì hạnh phúc khi sắp được hiến thân cho thần Appollo. Thiên nga là loài thiêng điểu của thần Appollo, vị thần thi ca Hy lạp.

Câu chuyện về tiếng hót thiên nga còn được tìm thấy trong các tác phẩm của những văn hào khác như Chaucer và Shakespeare trong văn chương thời kỳ đầu ở nước Anh. Vì thế, cụm từ “swan song” (tiếng hót thiên nga) từ lâu đã tồn tại trong ngôn ngữ nước này. Ban đầu, “swan song” có nghĩa là công việc cuối cùng của một thi sĩ, nhạc sĩ hay văn sĩ làm để hoàn tất tác phẩm của mình. Ngày nay, “swan song” mang ý nghĩa là nỗ lực cuối cùng, hay còn là tuyệt tác cuối đời của một người.

swan_song_by_lora_vysotskaya-d9o493r

Lãnh vực chính trường có cụm từ nghĩa tương tự, đó là “the last hurrah” (tạm dịch là “lời hiệu triệu cuối cùng”), được dùng để diễn tả trong chiến dịch cuối cùng, một chính trị gia đã nỗ lực vận động để đạt được nhiều ủng hộ và phiếu bầu từ dân chúng. “The last hurrah” còn có nghĩa là hoạt động cuối cùng của chính trị gia trước khi kết thúc nhiệm kỳ.

Nhà văn Edwin O’Connor đã làm cho cụm từ “the last hurrah” trở nên phổ biến vào năm 1956 khi ông viết một quyển sách về cuộc đời chính trị của một vị Thị trưởng lâu năm ở Boston, bang Massachusettes. Quyển sách có tên “The last hurrah”.

Vài chuyên gia ngôn ngữ cho rằng cụm từ trên xuất phát từ âm thanh cổ động viên hô lên để cổ động cho ngài Andrew Jackson, tổng thống thứ 17 của Hoa Kỳ. Họ hô vang từ này trong suốt chiến dịch vận động tranh cử, vì thế các các cổ động viên còn được gọi là “hurrah boys”.

Cổ động viên của ngài Jackson còn đóng một vai trò trong cuộc bầu cử tổng thống nhiệm kỳ kế tiếp. Theo sự chọn lựa của ngài Jackson, đó chính là vị phó tổng thống Martin VanBuren.

Một tờ báo thời đó đã viết bài tường thuật việc ông VanBuren đắc cử tổng thống với ngôn từ thế này: “Nhờ những cổ động viên và những ai nắm bắt vấn đề đủ để chọn ủng hộ theo ngài Jackson”. Vì vậy, tổng thống Jackson thật sự đã có có hoạt động chính trường cuối cùng (last hurrah) trong chiến dịch vận động tranh cử cho ứng viên thay ông bước vào Nhà Trắng.

Scarlett Le
(From VOA Special English, words & their stories)

Nghe nguyên ngữ bài SWAN SONG: FINAL EFFORT OR FINEST WORK

SWAN SONG:  FINAL EFFORT OR FINEST WORK

Every people has its own way of saying things, its own special expressions. These are the living speech of a people. And a story can be told about each of them.

The white swan – with its long, graceful neck – is among the most beautiful of birds. The swan is mostly silent through its life. It floats quietly on the water, unable to sing sweet songs like most other birds.

In ancient times, however, people believed that the swan was given a special gift of song at the end of its life. They believed a swan sings a most beautiful song…just before it dies.

The ancient Greek philosopher Socrates talked of this two thousand three hundred years ago. Socrates explained that the swan was singing because it was happy. The bird was happy because it was going to serve the Greek good Apollo. Swans were holy to Apollo, the god of poetry and song.

The story of the swan’s last song found a place in the works of other writers, including the early English writers Chaucer and Shakespeare.

And, the expression swan song has long been a part of the English language. At first, swan song meant the last work of a poet, musician or writer. Now, it means the final effort of any person. Someone’s swan song usually is also considered that person’s finest work.

A political expression with a similar meaning is the last hurrah. The expression may be used to describe a politician’s last campaign, his final attempt to win the cheers and votes of the people. The last hurrah also can mean the last acts of a politician, before his term in office ends.

Writer Edwin O’Connor made the expression popular in nineteen fifty-six. He wrote a book about the final years in the political life of a long-time mayor of Boston, Massachusetts. He called his book, The Last Hurrah.

Some language experts say the expression came from a name given to noisy supporters of Andrew Jackson…America’s seventh president. They cheered hurrah so loudly for Andrew Jackson during his presidential campaign that they became known as the hurrah boys.

(From VOA Special English, words & their stories)