Cách ngôn | Chuyên mục từ ngữ tiếng Anh

CÁCH NGÔN – Ý TƯỞNG VỀ CÁCH SỐNG
Scarlett Le | Chuyên mục từ ngữ tiếng Anh

Hôm nay, chúng tôi giải thích thêm về những cách ngôn thường gặp. Cách ngôn là một câu nói ngắn gọn, được nhiều người biết, diễn tả một chân lý hay một niềm tin. Cách ngôn phổ biến trên khắp thế giới.

Nhiều thính giả gởi đến cho chúng tôi những câu cách ngôn mà họ yêu thích. Chúng đưa ra những lời khuyên về cách sống. Nào ta cùng bắt đầu với hai câu cách ngôn nói về việc giữ được sức khỏe tốt nhờ ăn uống thực phẩm lành mạnh. Một câu là an apple a day keeps doctor away” (mỗi ngày ăn một quả táo thì không bệnh tật, không cần đến bác sĩ). Câu nữa là you are what you eat” (bạn là những gì bạn ăn/ hãy cho biết bạn ăn những gì, tôi sẽ nói bạn là người thế nào).

image001

An apple a day keeps doctor away”
(Mỗi ngày ăn một quả táo thì không cần đến bác sĩ)

Nhiều cách ngôn về chim chóc cũng đưa ra lời khuyên. Có thể các bạn đã từng nghe câu này: “The early bird catches the worm”, có nghĩa là ai dậy sớm, hay có hành động mau mắn, sẽ có cơ hội tốt nhất để thành công.

image003

The early bird catches the worm
(Ai nhanh thì thắng/ Trâu chậm uống nước đục)

Một câu cách ngôn khác “A bird in hand is worth two in the bush”, nghĩa là bạn không nên liều lĩnh bỏ mất cái đang có để tìm kiếm thứ gì đó không chắc chắn.

image004

A bird in hand is worth two in the bush
(Một con chim trong tay còn hơn hai con trong bụi rậm/ Đừng thả mồi bắt bóng)

Còn đây cũng là một lời khuyên: “Do not count your chickens before they are hatched”. Nói cách khác, không nên suy nghĩ quá nhiều về chuyện ở tương lai trước khi nó thật sự xảy ra.

bird derby03
bird derby03

Do not count your chickens before they are hatched
(Đừng đếm gà con trước khi trứng nở/ Đừng đếm cua trong hang)

Một câu cách ngôn khác cảnh báo rằng “Do not put all your eggs in one basket”, có nghĩa là không nên đặt tất cả các nguồn lực của bạn vào chung một chỗ bởi vì bạn có thể rủi ro mất sạch mọi thứ cùng một lúc. Nhiều người Mỹ đã học được bài học này bằng cách vô cùng cay đắng qua việc đầu tư toàn bộ tiền bạc vào cổ phiếu và rồi nó mất đi giá trị. Một câu nữa, “a fool and his money are soon aparted”, nghĩa là những kẻ có hành động ngu xuẩn với tiền rồi sẽ trắng tay – thằng ngu chẳng giữ được tiền bao lâu.

Cartoon Humor Concept Illustration of Dont Put All your Eggs in One Basket Saying or Proverb
Cartoon Humor Concept Illustration of Dont Put All your Eggs in One Basket Saying or Proverb

Do not put all your eggs in one basket (Đừng bỏ tất cả trứng vào một rỗ)

Thêm một lời khuyên nữa “If at first you don’t succeed, try, try again” (Nếu lần đầu bạn không thành công, hãy cố gắng, cố gắng thêm nữa). Và còn never put off tomorrow what you can do today(đừng để đến ngày mai những việc bạn có thể làm được hôm nay).

Các bạn có thể cũng biết điều này, “haste makes waste”. Nếu làm việc gì đó quá vội vàng sẽ dẫn đến sai sót, dục tốc bất đạt. Đa số cũng đồng ý với câu này honesty is the best policy” (trung thực là cách tốt nhất / thật thà bằng cha dối trá).

image010

Haste makes waste (Dục tốc bất đạt)

image012

Honesty is the best policy (Thật thà bằng cha dối trá)

Tuy nhiên, có những câu cách ngôn khuyên ta không nên quá bận tâm đến chuyện không tốt mà ta chẳng thể nào thay đổi được. “There is no use crying over spilled milk”.

image014

There is no use crying over spilled milk
(Sữa đổ rồi, than khóc chẳng ích chi / Đừng nên nặng lòng với chuyện đã rồi).

Các bạn có đồng ý với câu children should be seen and not heard”? (Dạy trẻ bằng hành động làm gương chứ không phải bằng lời nói suông). Có lẽ các bạn còn bảo con cái mình là làm việc chăm chỉ chẳng có hại gì. Nhưng những người khác lại bảo all work and no play makes Jack a dull boy” (toàn học hành, làm việc mà không chơi khiến cho con người đần đi). Họ tin rằng thật chẳng khôn ngoan gì khi dành hết thời gian làm việc mà chẳng bao giờ có chút vui chơi.

Cuối cùng, đây là một câu cách ngôn được nhiều người yêu thích: People who live in glass houses should not throw stones, nghĩa là không nên chỉ trích người khác trừ khi bản thân mình hoàn hảo.

image016

People who live in glass houses should not throw stones
(Người sống trong nhà kính không nên ném đá/
Chân mình còn lấm bê bê, lại cầm bó đuốc mà rê chân người)

(VOA Special English program, Words and Their Stories)

Nghe nguyên ngữ

PROVERBS
IDEAS ABOUT HOW TO LIVE

Today we explain more popular proverbs. A proverb is a short, well known saying that expresses a common truth or belief.  Proverbs are popular around the world.

Many listeners have sent us their favorite proverbs.  They give advice about how to live.  We begin with two popular proverbs about staying healthy by eating good food: One is an apple a day keeps the doctor away. Another is you are what you eat.

Several proverbs about birds also give advice. You may have heard this one:  The early bird catches the worm. This means a person who gets up early, or acts quickly, has the best chance of success.    

Another famous proverb is a bird in the hand is worth two in the bush. This means you should not risk losing something you have by seeking something that is not guaranteed.

Here is another piece of advice: Do not count your chickens before they are hatched. In other words, you should not think too much about some future event before it really happens.

Another proverb warns do not put all your eggs in one basket.  This means you should not put all of your resources together in one place because you could risk losing everything at one time. Many Americans learned this the hard way by investing all their money in stock shares, which then lost value.  Another proverb says a fool and his money are soon parted. This means someone who acts unwisely with money will lose it.

Here is more advice: If at first you don’t succeed, try, try again. Also, never put off until tomorrow what you can do today.

You might learn that haste makes waste if you do something too fast, resulting in mistakes. Most people would agree with this proverb: honesty is the best policy.

Yet another proverb advises us not to be concerned about something bad that you cannot change. It says there is no use crying over spilled milk.        

Do you agree with the proverb that children should be seen and not heard?  Maybe you have told your children that hard work never hurt anyone.  But other people say that all work and no play makes Jack a dull boy.  They believe it is not wise to spend all your time working and never having fun.

Finally, here is one of our favorite proverbs: People who live in glass houses should not throw stones.  This means you should not criticize other people unless you are perfect yourself.